Wat is schotse whisky?

Schotse whisky

Schotse whisky is ontzettend populair. Natuurlijk is er veel meer dan Schotse whisky alleen en je hoort mij ook niet zeggen dat Schotse whisky per definities het beste is. Maar dat veel mensen Schotse whisky drinken staat buiten kijf. Daarom een artikel waarin de vraag: “Wat is Schotse whisky” duidelijk en uitgebreid beantwoord wordt.


Schotse whisky kun je onderverdelen in 2 grote groepen. Blended whisky en Malt whisky.

Maar eerst: Wat is whisky?

Whisky is een sterke drank gemaakt van 100% graan, water en gist. Alle whisky moet een tijd rijpen in eikenhouten vaten en een minimumalcoholpercentage hebben van 40%. Je mag geen smaakstoffen zoals suiker of vanille toevoegen. Voor Schotse whisky zijn de regels met betrekking to de rijpingstijd nog iets specifieker: De minimale rijpingstijd voordat het whisky mag heten is 3 jaar en 1 dag. Schrikkeljaar enzo. Dat is whisky. In een notendop.

En nu wat specifieker over de 2 soorten Schotse whisky die we kennen.

Blended whisky

Een blended whisky is een mix van 2 verschillende soorten whisky. De eerste soort is Graan whisky, gemaakt in hoge industriële kolommen van verschillende soorten graan zoals maïs, gerst en tarwe. Dit is een relatief goedkope soort whisky om te maken en zorgt voor de ruggegraat van de blend. Licht van smaak en weinig uitgesproken. De tweede soort is Malt whisky. Malt whisky zorgt voor het karakter en de body van een blend. Zie het zo: De graan whisky is het blanke canvas waarop je met malt whisky gaat schilderen.

Malt Whisky

Malt whisky wordt gemaakt van 100% gemoute gerst. In verreweg de meeste gevallen gebeurt dit in grote koperen potstills. Van die uivormige ketels, je kent ze vast. Malt whisky is door het stoken in zulk soort ketels wat uitgesprokener, vetter en karaktervoller dan de doorgaans lichtere graanwhisky.
Staat er ‘Single’ voor het woordje malt? Dan betekent dat dat de whisky in de fles uit een enkele distilleerderij komt. Wist je dat Slechts 5 tot 10% van alle verkochte whisky ter wereld Malt whisky is? De rest van alle verkochte whisky is blended whisky.

plan-whisky-proeverij-in

Leeftijden op Schotse whisky

Een andere regel die geldt voor Schotse whisky is dat wanneer je een leeftijd op de fles zet, alle whisky is in die fles zit, graanwhisky of maltwhisky, minimaal die leeftijd moet hebben. En daar mag je niet mee sjoemelen. Het is een fabeltje dat oude whisky per definitie beter is. Bij de meeste whiskies geldt dat oudere whisky zachter, complexer en uitgebalanceerder is dan jonge whisky. Het mooie is dat daar ook weer honderden uitzonderingen op zijn, maar laten we die bewering voor t gemak even aanhouden. Leeftijden vind je terug op zowel blended whisky als malt whisky.

NAS whisky

Kiest een producent er voor om geen leeftijd op de fles te zetten, dan mag je alles wat langer dan 3 jaar en 1 dag heeft gelagerd in de fles stoppen. Je noemt het dan een NAS (No Age Statement) whisky. Een NAS whisky hoeft niet per se een jonge whisky te zijn, maar de ervaring leert dat dit vaak wel het geval is. In ieder geval voor een groot deel van de whisky die in de fles zit. Jonge whisky smaakt vaak wat granig en is vrij heet. Dat kan erg lekker zijn, maar meestal heeft het nog wat meer tijd nodig.

De smaak van Schotse whisky

De smaak is niet in een stukje te vatten. Dat maakt whisky zo leuk. Er zijn zoveel verschillende smaken. Maar hetgeen veel mensen die net beginnen met whisky drinken associëren met Schotse whisky is ‘rokerigheid’. Die wil ik dan wel even toelichten. De rokerigheid in whisky komt van het drogen van de gerstemout.

Burning peat

Een brandend turfvuur

Dat kun je doen met hete lucht, maar ook door middel van turfrook. Die turfrookdeeltjes kleven vast aan de gerstekorrel en liften tijdens het hele proces van whiskymaken als het ware mee op de alcohol tot in je glas.

Schotse whisky proeven

Zoals met elk artikel wat ik schrijf over whisky zit er veel meer achter dan ik hier vertel. Mooie verhalen, uitzonderingen op de regels, tegenvallende whiskies en verrassend goede whiskies. Dat maakt whisky zo’n bijzondere drank en daarom moet je het ook gaan ervaren. Dat kun je bij voorkeur doen samen met vrienden. Tijdens een proeverij of bij je vrienden thuis. Nieuwsgierig geworden? Boek dan een proeverij bij je thuis of op locatie.

Jouw naam (verplicht)

Jouw e-mail (verplicht)

Jouw telefoonnummer (verplicht)

Jouw bericht
Vul hier de aantal personen en eventueel een voorkeursdatum in.